Lịch công tác lãnh đạo       Tổng đài: 02393.855 853       Đường dây nóng: 02393.890 750
27/03/2019 09:20
176 Chia sẻ

Xử lý hình sự DN trốn đóng BHXH: Hội đồng Thẩm phán đã có dự thảo nghị quyết hướng dẫn

A A

Chiều 25/3, tại Trụ sở TAND TP.HCM, đã diễn ra Hội nghị khảo sát tình hình thi hành pháp luật và xử lý vi phạm pháp luật trong lĩnh vực BHXH, BHYT, BH thất nghiệp. Hội nghị do Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học (TAND Tối cao) chủ trì. Cùng tham dự có đại diện các cơ quan chức năng của TP.HCM như: Công an, Viện Kiểm sát, Tòa án, Thanh tra Sở LĐ-TB&XH, Thanh tra Sở Y tế và BHXH Thành phố…

Tại hội nghị, đại diện TAND Tối cao đã giới thiệu Dự thảo Nghị quyết của Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao hướng dẫn thực hiện các Điều 213, 214, 215, 216 của Bộ luật Hình sự về các tội danh liên quan đến gian lận, trốn đóng BHXH, BHYT, BH thất nghiệp… Đồng thời, tiếp nhận ý kiến đóng góp của các cơ quan liên quan cho bản dự thảo này.

Đại diện các cơ quan tố tụng tham dự hội nghị

Theo TS.Trần Văn Hà- Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học (TAND Tối cao), việc xử lý hình sự DN gian lận, trốn đóng BHXH là vấn đề còn rất mới, nhạy cảm. Chính vì vậy, trước khi ban hành nghị quyết, TAND Tối cao đã và sẽ thực hiện 4 hội nghị tọa đàm tại Bình Dương, Đồng Nai, Đã Nẵng và TP.HCM. Qua đó, tiếp thu các ý kiến để chỉnh sửa, hoàn thiện. Đặc biệt, TAND Tối cao cũng muốn lắng nghe các ý kiến từ phía cơ quan BHXH, bởi trong quá trình “va chạm” thực tiễn sẽ có những đóng góp cụ thể, như: Phân biệt, xác định thế nào là quan hệ hành chính, hình sự; phân tích khó khăn, vướng mắc của DN nếu có; phân biệt thế nào là trốn đóng, chậm đóng để cơ quan điều tra, truy tố, xét xử có thể vận dụng trong xử lý…

Trình bày ý kiến tại hội nghị, bà Nguyễn Thị Mỹ Dung- Phó Giám đốc BHXH TP.HCM nêu rõ: Hiện nay, tình trạng DN nợ đọng, chây ỳ, trốn đóng BHXH, BHYT, BH thất nghiệp trên địa bàn vẫn đang tiếp tục diễn ra. Tính đến đầu quý III/2019, toàn thành phố có gần 2,4 triệu người tham gia BHXH bắt buộc. Tuy nhiên, trong đó có rất nhiều DN để nợ với số tiền lớn lên tới hơn 1.500 tỉ đồng, tương đương 3,85% tổng số nợ; cùng với đó có nhiều DN có biểu hiện gian lận, trốn đóng BHXH, BHYT cho NLĐ.

Bà Dung dẫn chứng số liệu của Sở KH-ĐT khi cho biết, thực tế hiện đang có 475.000 DN đăng ký kinh doanh và hoạt động, nhưng chỉ có 97.000 DN đóng BHXH cho NLĐ. Trong khi đó, với các DN chây ỳ đóng, cơ quan BHXH đã rất nhiều lần vào cuộc bằng các giải pháp như: Phối hợp với Thanh tra Sở LĐ-TB&XH để thanh tra; thực hiện kiểm tra, thanh tra chuyên ngành đóng BHXH... Tuy nhiên, việc xử lý không thể triệt để. Nguyên nhân là do nhiều DN cố tình dùng đủ các “chiêu trò” để né tránh tham gia cho NLĐ.

Đại diện BHXH TP.HCM tham gia ý kiến

Chính vì vậy, bà Dung kiến nghị TAND Tối cao cần nghiên cứu, có hướng dẫn thống nhất về quy trình chuyển giao hồ sơ, xem xét xử lý đối với tội trốn đóng BHXH, BHYT từ cơ quan Trung ương (TAND Tối cao, Viện KSND Tối cao, Bộ Công an), để cơ quan BHXH địa phương thuận lợi hơn và định hướng được quá trính xử lý cho phù hợp. Cụ thể, trước mắt, có thể xem xét xử lý đối với các đơn vị đã có quyết định xử lý vi phạm hành chính từ 1 năm nhưng không chấp hành, không khắc phục…

Liên quan vấn đề này, Thẩm phán Huỳnh Ngọc Ánh- Phó Chánh án TAND TP.HCM cho rằng, tại TP.HCM, hành vi nợ đọng, trốn đóng BHXH đã xảy ra nhiều năm qua. Trước đây, BHXH TP.HCM đã tiên phong thực hiện khởi kiện, dù gặp nhiều vướng mắc nhưng cũng đã được TAND Thành phố phối hợp xử lý, giải quyết ổn thỏa. Tuy nhiên, do nay không khởi kiện dân sự nữa; đồng thời lại áp dụng pháp luật hình sự- là một biện pháp mới, nên sẽ phải cân nhắc kỹ khi áp dụng, bởi lo ngại "Công an làm không xuể và gây tác động không tốt đến xã hội".

Trong khi đó, đại diện Công an TP.HCM cũng cho rằng, đây là vấn đề mới, chưa có văn bản hướng dẫn. Phía Công an cũng dẫn chứng vụ việc Công ty Nam Phương mà cơ quan BHXH đề cập và cho biết "không biết là đề nghị cơ quan điều tra nào?". Còn đại diện VKSND TP.HCM lại băn khoăn về vấn đề định tội danh, về cấu thành tội phạm, như các trường hợp nhiều DN áp dụng vẫn trừ tiền nhưng không khai với cơ quan BHXH hay DN chiếm đoạt của cơ quan BHXH hay NLĐ…

Trước nhiều nội dung mà các cơ quan tố tụng đặt ra, nhất là việc xác định dấu hiệu tội phạm hình sự về gian lận, trốn đóng BHXH, BHYT, BH thất nghiệp, ông Nguyễn Quốc Thanh- Trưởng phòng Thu (BHXH TP.HCM) phân tích: Trong thực tế, khi xử lý các vụ việc DN chậm đóng, chây ỳ đóng BHXH, BHYT, cơ quan BHXH đã có kiểm tra đối chiếu, lập biên bản, yêu cầu DN thực hiện; sau đó mới chuyển qua thanh tra chuyên ngành đóng BHXH.

"Sau khi thanh tra, xử phạt vi phạm hành chính, các DN vẫn tiếp tục vi phạm. Cùng với đó, trong quá trình làm nhiệm vụ, cơ quan BHXH cũng phát hiện các DN trốn đóng bằng hình thức không khai báo lao động, không ký HĐLĐ và không đóng BHXH, BHYT- dù NLĐ làm việc thường xuyên tại DN. Hoặc có trường hợp các DN đóng BHXH, BHYT cho NLĐ ít hơn so với quy định của pháp luật lao động; hằng tháng DN vẫn khấu trừ tiền đóng BHXH, BHYT từ lương của NLĐ nhưng không đóng cho cơ quan BHXH... Những hành vi này, xét về các yếu tố, đều có cấu thành khá rõ của tội phạm trốn đóng BHXH, BHYT, BH thất nghiệp quy định tại Điều 216 của Bộ luật Hình sự"- ông Thanh phân tích; đồng thời đề nghị TAND Tối cao sớm xem xét, hoàn thiện nghị quyết hướng dẫn để đảm bảo quyền lợi cho NLĐ.

Nguồn : Báo BHXH